This is a bilingual newsletter, English posted below the Cymraeg

#8 - Maniffestos pleidiau a thrawsnewid digidol

Helo bawb!

Rydyn ni’n cyfri’r dyddiau tan etholiad y Senedd yma yn Trawsnewid Cymru.

Am wybodaeth am bleidleisio, ewch i Bwrwpleidlais.Cymru a gwnewch yn siŵr bod eich pleidlais yn cyfrif eleni.

Etholiad 2026: Ydyn ni’n adeiladu gwladwriaeth fodern neu bapur wal ddigidol yn unig?

Gyda llai nag wythnos a hanner tan etholiad y Senedd, mae’r ddadl am ein gwasanaethau cyhoeddus wedi cyrraedd pwynt tyngedfennol. Er bod pob plaid yn addo Cymru “fodern”, rydym wedi edrych y tu hwnt i’r sloganau i weld a yw eu cynlluniau’n mynd i’r afael â pheiriannau diffygiol y llywodraeth. Yn ein cofnod diweddaraf, rydym yn profi maniffestos y prif bleidiau yn erbyn yr argymhellion craidd yn ein hadroddiad, Trawsnewid gwasanaethau cyhoeddus ar gyfer Cymru fodern.

O addewid Llafur Cymru i benodi Gweinidog dros Ddigidol i gynllun 100 diwrnod Plaid Cymru o “brofi a dysgu”, mae arwyddion cadarnhaol o’r meddwl systemig y gwnaethom ei argymell. Ond mae ein dadansoddiad hefyd yn dangos bwlch cynyddol rhwng y sŵn am dechnolegau “bwled arian” fel Deallusrwydd Artiffisial a’r gwaith hanfodol, llai deniadol, o drwsio’r “gwaith sylfaenol digidol” — y seilwaith a’r ffyrdd o weithio sydd eu hangen ar wladwriaeth wydn.

Mae gwahaniaeth clir hefyd wedi dod i’r amlwg ynghylch gallu’r wladwriaeth: a allwn ni drawsnewid gwasanaethau wrth dorri’r arbenigwyr sydd eu hangen i’w hadeiladu?

Rydym wedi dadansoddi maniffestos y chwe phrif blaid i ddangos lle maent yn llwyddo a lle maent mewn perygl o syrthio’n ôl i fagl “papur wal ddigidol”.

Darllenwch ein dadansoddiad llawn i weld pa weledigaethau ar gyfer 2026 sy’n cynnig llwybr gwirioneddol tuag at wladwriaeth fodern yng Nghymru.

Newyddion digidol y mis yng Nghymru

Sut gall arweinwyr feithrin gwydnwch mewn cyfnod o ansicrwydd digidol?
Mewn podlediad newydd gan Public Digital, mae Dai Vaughan o Trawsnewid Cymru yn rhan o banel sy’n trafod sut gall arweinwyr feithrin gwydnwch mewn cyfnod o ansicrwydd digidol. Maen nhw’n rhannu enghreifftiau go iawn o wydnwch sefydliadol a’r gwersi y gall arweinwyr eu dysgu ohonynt.

--

Beth ddysgom ni am ddylunio gwasanaethau iechyd gwell drwy wneud tost
Mae Ayala Gordon yn esbonio sut, mewn gweithdy yn Iechyd a Gofal Digidol Cymru, defnyddiodd ymarfer syml: gofyn i bobl fapio’r broses o “wneud tost” i ddangos bod hyd yn oed tasgau cyfarwydd yn edrych yn wahanol o safbwyntiau gwahanol. Wedyn, wrth fapio taith claf go iawn gyda’i gilydd, llwyddodd cydweithwyr o wahanol ddisgyblaethau i ganfod mewnwelediadau newydd yn gyflym a dangos sut gall dylunio sy’n canolbwyntio ar y defnyddiwr leihau dyblygu, gwella penderfyniadau a chreu gwasanaethau gwell i gleifion.

--

Defnyddio patrwm syml i gynyddu adborth defnyddwyr ar ein ffurflenni
Mae Lucinda Pierce yn esbonio sut cynyddodd Cyfoeth Naturiol Cymru adborth ar ffurflenni ar-lein drwy ofyn cwestiwn syml ie neu nage i ddefnyddwyr ar ôl iddyn nhw gyflwyno ffurflen, ac yna eu gwahodd i lenwi arolwg byr dienw. Cynyddodd cyfraddau ymateb i tua 30%, gan roi mewnwelediad ymarferol i dimau wella gwasanaethau, o ganllawiau cliriach a gwell uwchlwytho ffeiliau i lywio opsiynau talu yn y dyfodol.

--

Anatomeg UCD rhan 2: C yw canolog
Mae Monika Mani Swiatek yn dadlau na ddylid trin dylunio sy’n canolbwyntio ar y defnyddiwr fel rhywbeth sy’n canolbwyntio ar ddefnyddwyr yn unig, ond fel ffordd o gydbwyso anghenion defnyddwyr â realiti polisi, technoleg, gweithrediadau a chyflenwi. Mae’n gwneud yr achos dros dimau amlddisgyblaethol, perchnogaeth ar y cyd, a chynnwys UCD o’r dechrau fel bod gwasanaethau’n cael eu dylunio o’r dechrau i’r diwedd, yn hytrach na chael eu siapio gan seilos neu ychwanegu UCD yn rhy hwyr.

--

Podlediad Bad Services
Mae Lou Downe a Sarah Drummond yn ôl gyda chyfres bodlediad newydd, Bad Services, sy’n archwilio pam mae cymaint o wasanaethau’n methu a beth sydd ei angen i’w trwsio. Trwy sgyrsiau gonest a mewnwelediad ymarferol, mae’r gyfres yn edrych ar yr hyn sydd wedi torri mewn sefydliadau a sut i ddylunio gwasanaethau sy’n gweithio’n well i bobl.

--

Ail argraffiad Building Successful Communities of Practice
Mae argraffiad newydd Emily Webber o Building Successful Communities of Practice yn archwilio sut mae cymunedau’n helpu pobl i gysylltu, dysgu a gwella gwaith ar draws ffiniau sefydliadol. Gan dynnu ar brofiad ymarferol, mae’r llyfr yn cynnig canllawiau ar sut i greu, tyfu a chynnal cymunedau ymarfer, osgoi problemau cyffredin, a meithrin yr amodau ar gyfer llwyddiant hirdymor.

--

Yn gaeth i MS Office
Mae’r erthygl hir hon gan iA yn dadlau bod dibyniaeth Ewrop ar Microsoft Office yn adlewyrchu dibyniaeth ehangach ar dechnoleg yr Unol Daleithiau, ac na fydd newid i glonau cod agored yn datrys y broblem. Yn hytrach, mae’n galw am fodel gwaith newydd “ôl-Office”, wedi’i adeiladu o amgylch offer symlach, cydweithredol a strwythuredig sy’n rhoi mwy o bwyslais ar feddwl a chyfathrebu nag ar fformatio dogfennau.

--

Podlediad sAccessible
Dan arweiniad Fernando Loizides a Joanna Goodwin, mae sAccessible yn archwilio hygyrchedd drwy brofiadau go iawn, mewnwelediad ymarferol a safbwyntiau arbenigol. Gan gwmpasu pynciau o ddylunio a thechnoleg i bolisi a phrofiad byw, mae’n dangos nad yw hygyrchedd yn fater ymylol ond yn hanfodol i ddyfodol gwasanaethau a mannau.

Digwyddiadau i ddod

Design Swansea – 7 Mai yn Urban HQ am 6:30pm Cyfarfod Design Swansea gyda sgyrsiau gan Luke Stanton a Nisha Harichandran.

#8 - Party manifestos and digital transformation

Helo bawb! Hi everyone!

We’re counting down the days to the Senedd election here at Transform Wales.

For information about voting, check out Vote.Wales and make sure your vote counts this year.

Election 2026: Are we building a modern state or just digital wallpaper?

With the Senedd election just over a week away, the debate around our public services has reached a critical point. While every party is promising a "modern" Wales, we’ve looked past the slogans to see if their plans actually address the broken machinery of government. In our latest post, we test the major party manifestos against the core recommendations set out in our report, Transforming Public Services for a Modern Wales.

From Welsh Labour’s pledge for a Minister for Digital to Plaid Cymru’s "test and learn" 100-day plan, there are promising signs of the systemic thinking we advocated for. However, our analysis reveals a growing gap between the hype of "silver bullet" technologies like AI and the unglamorous, essential work of fixing the "digital plumbing" - the shared infrastructure and ways of working required for a resilient state.

A significant divide has also emerged regarding state capacity: can we really transform our services while cutting the very specialists needed to build them? We’ve broken down the manifestos of the six major parties to highlight where they hit the mark and where they risk falling back into the trap of “digital wallpaper.”

Read our full breakdown to see which visions for 2026 offer a genuine path toward a modern Welsh state.

This month’s digital news in Cymru

How can leaders build resilience in an era of digital uncertainty?
In a new podcast from Public Digital, Transform Wales’ Dai Vaughan is part of a panel discussing how leaders can build resilience in an era of digital uncertainty. They explore real-world examples of organisational resilience and the lessons leaders can take away.

--

What making toast taught us about designing better health services
Ayala Gordon explains how a service mapping workshop at Digital Health and Care Wales used a simple “making toast” exercise to show that even familiar tasks look different from different perspectives. By then mapping a real patient journey together, colleagues from different disciplines uncovered new insights quickly and showed how user-centred design can reduce duplication, improve decisions and create better services for patients.

--

Using a simple pattern to increase user feedback on our forms
Lucinda Pierce explains how Natural Resources Wales increased feedback on online forms by asking users a simple yes/no question after they submit a form, inviting them to complete a short anonymous survey. The change lifted response rates to around 30% and gave teams practical insight to improve services, from clearer guidance and better file uploads to shaping future payment options.

--

The anatomy of UCD part 2: C is for centred
Monika Mani Swiatek argues that user-centred design should not be treated as focusing only on users, but as a way to balance user needs with policy, technology, operations and delivery realities. She makes the case for multidisciplinary teams, shared ownership and involving UCD from the start so services are designed end to end rather than shaped by silos or added in too late.

--

Bad Services Podcast
Lou Downe and Sarah Drummond are back with a new podcast series, Bad Services, exploring why so many services fail and what it takes to fix them. Through honest conversations and practical insight, the series looks at what’s broken in organisations and how to design services that work better for people.

--

Building Successful Communities of Practice Second Edition
Emily Webber’s new edition of Building Successful Communities of Practice explores how communities help people connect, learn and improve work across organisational boundaries. Drawing on practical experience, the book offers guidance on how to create, grow and sustain communities of practice, avoid common pitfalls and build the conditions for long-term success.

--

Trapped in MS Office
This longread from iA argues that Europe’s reliance on Microsoft Office reflects a wider dependency on US technology and that simply switching to open-source clones will not solve the problem. Instead, it calls for a new “post-Office” model of work built around simpler, collaborative and structured tools that focus more on thinking and communication than formatting documents.

--

The sAccessible podcast
Hosted by Fernando Loizides and Joanna Goodwin, sAccessible explores accessibility through real experiences, practical insight and expert perspectives. Covering topics from design and technology to policy and lived experience, it shows why accessibility is not a niche issue but essential to the future of services and spaces.

Upcoming events

Design Swansea - 7 May at Urban HQ at 6:30pm
A Design Swansea meetup with talks from Luke Stanton and Nisha Harichandran.